Co to jest Subjuntivo? Kiedy używać Subjuntivo w języku hiszpańskim?

co to jest subjuntivo i jak używać

Subjuntivo – tryb łączący. To prawdziwa zmora dla wszystkich uczących się hiszpańskiego. Niestety, my jako Polacy, mamy dodatkowy problem. Dlaczego? Takiej formy gramatycznej nie ma w naszym rodzimym języku. Czym zatem jest dla nas Subjuntivo? Kiedy go używać? Na wszystkie te pytania postaram się odpowiedzieć w tym wpisie.

Co to jest Subjuntivo?

Trudno odpowiedzieć na to pytanie jednym zdaniem. Na pewno nie jest to nowy czas tylko tryb, tak jak np. tryb rozkazujący. Oznacza to, że może funkcjonować zarówno w czasie teraźniejszym jak i przeszłym. Nie funkcjonuje on z kolei w czasie przyszłym. Tak jak wspomniałam na początku, teoretycznie nazywamy go trybem łączącym. Niestety, nic nam to nie mówi, bo próżno szukać odpowiednika w polskiej gramatyce. 

Jego przeciwieństwem jest Indicativo, czyli tryb oznajmujący. Sama często zadawałam sobie pytanie po co komu to Subjuntivo. To tylko utrudnienie życia! Jednak Subjuntivo dla Hiszpanów, to zupełnie naturalny mechanizm. Pomaga im wyrazić wiele rzeczy. Jak sama nazwa wskazuje często będą to rzeczy subiektywne, m.in. zawierające konkretny ładunek emocjonalny i często daleki od obiektywnej oceny. Jak się pewnie domyślasz znajomość i stosowanie tego trybu jest niezwykle ważne na dalszych etapach nauki hiszpańskiego. W szczególności jeśli chcemy płynnie komunikować się w tym języku.

Trzy praktyczne przykłady 

Tryb łączący ma mnóstwo zastosowań w języku hiszpańskim. Nie sposób zawrzeć ich wszystkich w krótkim wpisie na blogu. Nie chcę też zasypać Cię zbyt dużą ilością informacji. Dlatego skupimy się na trzech najbardziej praktycznych. Jeśli nigdy nie miałeś styczności z tym trybem, pamiętaj, że ma on swoje formy czasowników. Dlatego niektóre słówka na początku mogą Cię zaskoczyć. Przejdźmy jednak do rzeczy. 

Użycie Subjuntivo z cuando – do wyrażania przyszłości

Pierwsze zastosowanie nie jest dla nas – Polaków całkiem oczywiste i intuicyjne. Warto zapamiętać, że tryb Subjuntivo w odmianie teraźniejszej, stosujemy zawsze wtedy, kiedy chcemy wyrazić przyszłość po słowie: CUANDO. Nigdy nie pojawi się tam zwykły czas przyszły. Spójrzmy na zdanie: 

Cuando termine el trabajo, te llamaré. 
Cuando terminaré el trabajo, te llamaré. 
Pierwsze zdanie jest poprawne. Przetłumaczymy je jako: kiedy skończę pracę, zadzwonię do ciebie. Druga wersja w świetle hiszpańskiej gramatyki jest niepoprawna. Z doświadczenia wiem, że ten błąd jako Polacy popełniamy najczęściej. Dla nas jest oczywiste, że w obu przypadkach pasowałby czas przyszły. Niestety, to pułapka. 

Rzućmy okiem na jeszcze jeden przykład Subjuntivo z cuando:
Cuando tengamos dinero iremos a España.
Cuando tendremos dinero iremos a España.
Ponownie, pierwsze zdanie jest niepoprawne.  Przetłumaczymy je jako: kiedy będziemy mieć pieniądze, pojedziemy do Hiszpanii. Możemy stwierdzić, że po CUANDO stosujemy Subjuntivo, jeśli odnosimy się do rzeczy jeszcze niezrealizowanych. Ten tryb umożliwia nam właśnie wyrażanie przyszłości. Zamienników CUANDO jest mnóstwo, np. EN CUNTO, TAN PRONTO COMO. Zasada w większości przypadków pozostaje taka sama. 

Na koniec mała uwaga. Jeśli mamy do czynienia ze zdaniami, w których jest CUANDO, ale dotyczą one przeszłości bądź teraźniejszości, np. jakieś rzeczy, które się powtarzają, używamy już trybu oznajmiającego, czyli Indicativo. Zatem będą to zwykłe zdania w czasie teraźniejszym, czy przeszłym. Przykładem może być:  Cuando tengo tiempo libre, normalmente veo alguna serie. (Kiedy mam czas wolny, zazwyczaj oglądam jakiś serial.) Nie ma Subjuntivo, bo mówimy o jakimś powtarzającym się zwyczaju.

Cuando era pequeña cada finde iba al cine con mis amigos. (Kiedy byłam mała w każdy weekend chodziłam do kina z przyjaciółmi.) Stosujemy tryb Indicativo, bo mamy do czynienia z przeszłością. Ale już Cuando termine este proyecto, estaré más libre. (Kiedy skończę ten projekt będę wolniejszy.) Używamy tu Subjuntivo, bo odnosimy się do rzeczy, która jeszcze się nie wydarzyła, jest niezrealizowana. 

Wyrażenia chęci wpływu

Trybu łączącego używamy, gdy chcemy wywrzeć na kimś wpływ. Kierujemy do niego jakiś rodzaj rozkazu. Czasem bardziej stanowczy czasem mniej. Mamy jednak do czynienia z dwoma różnymi podmiotami w zdaniu. To jest właśnie warunek, który trzeba spełnić, aby w takim przypadku Subjuntivo zastosować. Na przykład w zdaniu: Quiero que salgas de aquí. (Ja chcę, żebyś ty stąd wyszedł.)

Co ciekawe, jeśli dana zachcianka tyczy się nas samych wówczas po quiero, będziemy używać zwykłego bezokolicznika, np.: 
Quiero salir de aquí. (Chcę stąd wyjść.)

Wyrażenia nadziei 

Ostatnim użyciem, które omówimy będzie wyrażanie nadziei. To sztandarowy punkt na liście użyć trybu Subjuntivo. Każdy podręcznik mówi, że po ESPERO QUE stosujemy właśnie ten tryb. I to się zgadza, jeśli tylko w zdaniu mamy 2 różne podmioty, np.:  Espero que tengas un buen día. (Ja mam nadzieję, że będziesz miał dobry dzień.) Natomiast jeśli będziemy wyrażać nadzieję tylko wobec siebie samych Subjuntivo znika i używamy bezokolicznika Infinitivo. Espero tener un buen día. (Ja mam nadzieję, że ja będę mieć dobry dzień.)

Na początku tego wpisu wspomniałam, że Subjuntivo może funkcjonować też w przeszłości. Pokażę teraz 2 różne sposoby.  Espero que hayas descansado durante tus vacaciones. (Mam nadzieję, że odpoczęłaś w trakcie wakacji.) Pierwsza część zdania jest w teraźniejszość (ja mam teraz nadzieję). Druga osadzona jest w przeszłości (że już odpoczęłaś). Mamy typowe ESPERO QUE, więc po tym na pewno pojawi się Subjuntivo. Możemy mieć też sytuację, w której obie części zdania będą w przeszłości. W takiej sytuacji z kolei, stosujemy Imperfecto de Subjuntivo. Esperaba que lo hicieras. (Miałam nadzieję, że to zrobisz.)

Kiedy zacząć naukę Subjuntivo?

Wiem, że niektóre z tych informacji mogą powodować mętlik w głowie. Skąd coś się wzięło? Właśnie dlatego zdecydowałam się wyjaśnić tylko trzy użycia. Warto jednak stopniowo poznawać więcej sytuacji, w których wykorzystujemy ten tryb. Jest ich o wiele więcej. Moim zdaniem warto uczyć się Subjuntivo już od poziomu A2. Nie warto odkładać tego na później, jeśli poważnie myśli o swoim języku hiszpańskim.

Jeśli szukasz sprawdzonych materiałów do nauki Subjuntivo to świetnie się składa. Właśnie dla takich osób jak Ty przygotowałam specjalny kurs Fundamenty Subjuntivo. Szczegóły znajdziesz na stronie www.agatauczy.pl/fundamenty.

Written By
More from Agata
Jak uczyć się słówek szybciej i skuteczniej?
W jednym z wcześniejszych wpisów opowiadałam Wam o tym, jak nauczyć się...
Read More